SAITEM BLOG

Geçtiğimiz hafta başında başladığımız Saguar NL’nin çalışmalarına desteklerin yerini belirleyerek başladık. İnternet üzerinden Ahmet Sabah, Tarık ve ben desteklerin yerlerini belirledik ve en uygun şekile getirdik. Daha sonra Zenginler’deki atölyenin yolunu tuttuk. Ömer Can ve Halil arkadaşlarım da yardımcı oldular.

X7 deki desteklerin eksikliğini bildiğimizden bu sefer olaya daha profesyonelce yaklaştık. Teknik çizimlerin 1 e 1 çıktısı alınarak destekleri kestik. Bu sayede eğimlerdeki boşluğu en aza indirdik. Enine destekleri boyuna desteklere geçmeli yaparak desteklerin bir bütün olarak durmasını sağladık. Köpükleri kesmede başta zorlansak da sonra dekopaj denen bişey olduğunu hatırladık. Sonra çatır çatır kesmeye başladık. Destekler yerine oturdukça arabanın iskeleti de oluşmaya başladı. İlk gün boyuna desteklerin kesimini ve oturtulmasını bitirdik.

İkinci gün ortadaki enine destekleri kestik. Montajı için Ömer Can ve Halil ile beyin fırtınası yaparak geçmeli bir sistem yaptık. Valla çok da güzel oldu.

Üçüncü gün kapının geldiği yeri belirledik. Bu konuda çok hassas davrandık. Çünkü kapı konusu genelde fiyasko ile sonuçlandığı için ölçe biçe, düşüne düşüne kapı yerini belirlemiş olduk. Ayrıca yan desteklerin kesimini de yaptık.

4. günümüzde önceden kestiğimiz kenarlardaki yanal destekleri oturtmaya başladık. Çizimler doğrultusunda kestiğimiz destekler tam oturmadı. El ile kestiğimiz için hata payları olmuştu. Bu da bizi baya uğraştırdı. Zımpara atıp destekleri kalıbın geometrisine olabildiğince uydurmaya çalıştık. Açıkçası baya uğraştırdı bu bizi, sürekli bir zımpara trafiği oluştu. Hatta zımpara sırası oldu .

Sonunda zımparalama bitti ve yan destekleri de ana desteklere geçmeli şekilde yaparak bir günü daha bitirdik. Destek işi biraz uzun sürdü ama sonucunu inşallah alacağız. Haftaya ise infüzyonla kabuğun dökümüne başlayacağız. Bir aksilik olmazsa hafta sonuna bitmiş olacak.

Size yorgunluğumuzu unutturan o güzel resimle veda ediyorum.

Herkese kolay gelsin.

Mehmet Elmalı

SAİTEM – Malzeme Teknolojileri Grubu

Kompozit ekibi olarak hem Sahimo’nun hem de Saguar’ın kabuk ve şasi işlerini birlikte yürüttük ve bunun yararını da yarış sonrası hızlı bir şekilde Saguar NL’nin kalıbına başlayarak alıyoruz. Öncelikle kalıbın son durumuna gelmeden önce geçtiği aşamalardan biraz bahsedeyim:

Kalıpların cnc de işlemesini Kocaeli Gölcük’teki Ford Otosan’da gerçekleştirdik. Aracımızın şekil itibariyle derin noktalarının olması nedeniyle kalıp tek parça halinde işlenemedi. Davlumbaz ve motorun olduğu arka teker kısımları sonra işlenip ana kalıba eklendi. Köpük kalıp işlendikten sonra epoksi kaplanmak üzere Mekano ve Hexagon firmalarına götürülüp geri getirilmek üzere Ford’dan ayrıldı.

Fakat köpüğü hiçbir şekilde eritmemesi gereken epoksiler kalıbımızı eritiyordu. Epoksinin donması sırasındaki açığa çıkan aşırı miktardaki ısı işlerin kötüye gitmesine sebep oldu. Bu yüzden kalıbımızda çökeltiler oluştu. Ayrıca makinadan çıkan epoksi bileşenlerinin oransızlığı ve ardı ardına makinanın çıkardığı sorunlar yüzünden hatırı sayılır bir biçimde epoksi boşa gitti. Alınan epoksilerin hepsi bitmişti ve alt kalıp hala epoksi kaplanmamıştı. Bu sebeple tekrar epoksi alımına karar verdik. Alt kalıbın epoksi kaplama işlemini ise Hexagon firmasında daha profesyonel bir şekilde gerçekleştirerek kalıpların epoksi kaplama işini bitirmiş olduk.

Kalıplar daha sonra tekrar Ford Otosan’a giderek parçalı olan alt kabuk kalıbı birleştirildi. Daha sonra Ford’daki büyük cnc de kalıpların işlenilmesine başlandı. Kalıptaki boşluklar için bazılarımızın baya bi aşina olduğu çelik macunu kullandık(bakınız Sahimo modeli ). Sponsorumuz Politek’ten aldığımız macunlarla boşluklar dolduruldu ve kalıbın ince işlemesi yapıldıktan sonra kalıbın Ford’daki serüveni bitmiş oldu.

 Ford’da ince CNC işlemi biten kalıplar Zenginler İmalat’a geldiğinde ürün almak için tam anlamıyla hazır değildi. Kalıptaki pürüzler ve deliklere macun çekilmesi gerekliydi. Bunun için sanayideki Özkan Usta kalıbın ürün alınması için gerekli her türlü macun ve boya işlemlerini yaptı. İbrahim Usta’nın da tavsiyeleriyle boyası atılan kalıplar artık ürün için hazır hale geldi.

Tüm bu süreç boyunca bize ulaşım gibi önemli bir konuda desteğini esirgemeyen Üsküdar Belediyesi’ne ve Akif Abiye teşekkürü bir borç bilirim.

Şimdi işin asıl kısmına gelmiş olduk; ürün alma işlemi. Üretim planına göre aracın kabuğunu pre-preg ile üretmeyi düşünüyorduk. Fakat pre-preg ile üretimde kullanılacak olan kalıbın yüksek sıcaklığa ve basınca dayanması gerekti. Bütçemiz ve zamanımız buna uygun olmadığı için pre-preg ile üretimi sonraya ertelemek zorunda kaldık.SAGUAR NL’de infüzyon yöntemiyle ürünümüzü alacağız inşallah.

 Geçen seneki aracımız X7‘nin üretiminde yaşadığımız sorunlardan yola çıkarak bu üretimde daha profesyonelce ilerleyeceğimizi düşünüyorum. Bu konuda desteklerin yeri ve biçimi büyük önem taşıyor. Bunun için desteklerin çizimini sanal ortamda tamamlayıp ondan sonra üretimine geçeceğiz.

 Alt kabukta ise üretim yapıldıktan sonra kabuğu kalıptan çıkarmadan şasi birleştirmesini yapacağız.

Tekerlerin yarış sırasında sökülmesi için kabuktan açılımını da belirlememiz gerekiyor. Bu konu üstünde de görüş birliğine varıp üretimden sonra karara bağlayacağız.

Ayrıca deneyimlerin yararlanacağımız Levent Gür Bey de bizimle beraber üretimde bulunacak ve olası sorunlarda bize yardımcı olacak.

Bir terslik olmazsa Haziran Ayı’nın ilk 3 haftasında kabukların bitmesini planlıyoruz. İlerleyen günlerde yeni görünütlerle görüşmek üzere…

Mehmet Elmalı

SAITEM-Malzeme Teknolojileri Grubu

     SAİTEM ekibi olarak Shell Eco Marathon’ da aldığımız başarının ardından yeni bir başarıya odaklandık ve bu konuda Kompozit ekibimiz çalışmaya başladı.

    Kompozit ekibi çalışıyor! SAGUAR NL in 2 parçadan oluşan kalıbını işledik ve ZENGİNLER KALIP’ a taşıdık. Ekibimiz, kalıbın ilk parçasını bazı tesviye işlemleri dışında bitirdi ve diğer kalıp da şu anda yapılıyor. Bu hafta içerisinde 2 kalıp da tamamen ürün almaya hazır olacak. Şase için ise YONCA ONUK’ da üretim en kısa üretime başlayacağız. Öyle gözüküyor ki Kompozit ekibimizin bize sürprizleri devam edecek…

Kabuk üretiminde karbon fiber + vynil ester kullanılacaktı ve tüm ekipte karbonun o mükemmel görüntüsüne sahip olması gerektiği kanısı vardı.

İyi bir işçilik ve doğru algoritmayla bu elde edilebilirdi.  Kabuk üretimine dair fikirler paylaşıldı ve üretime geçildi. Bire bir model üzerinden parşomen kağıdı ile çizimler alındı. Bu kağıtlar yardımıyla patron kesimler yapıldı. Karbon elyaflarının kesilmesi tamamlandıktan sonra mümkün olduğunca titiz çalışarak elyaflar bir günde kalıba yatırıldı. Ve Birleşim noktaları kararlaştırıldığı şekliyle yapıldı. Birleşim noktalarındaki elyafın duruşu estetik kaygıyla zor bir işçiliğe bırakılmıştı. Estetiğe yönelik bu tereddütler nedeniyle hava boşluğunun kalmasına çok müsait bir birleşme hattı yapıldı.

Bu çalışmalar devam ederken bir yandan da önceden belirlenen bir tanıtım töreni organize edilmişti. Tarih 30 Nisan 2008, Rektör bey tüm protokolü ve sponsorları bizzat çağırmıştı. Bu tören aynı zamanda SAITEM ekibinin yıllardır arzu ettiği araç perde kaldırma töreniydi. Ancak törene 3 gün kalmıştı ve hala ortalıkta araç yoktu. O günlerde Rektör beyin programında oluşan bir değişiklikten dolayı tören 5 Mayıs tarihine ertelendi. Ancak ekibe bu erteleme haber verilmedi, tıpkı öncesinde olduğu gibi yine ekip büyük bir hız ve özveriyle çalışmaya devam etti.

İki kişilik ekip aracın ön kısmından döküme başladı. Uygulanan yöntemden dolayı kabuğun ağırlığına yönelik bazı tereddütler zaten vardı. Bu nedenle reçine mümkün olduğunca az kullanıldı ve yedirilmeye çalışıldı.

Modelin macunlanmasının ardından zımparalama ve boyama safhaların geçildi. Kırmızıya boyanan model parlak görüntüsüyle görenlerin büyük ilgisini topluyordu. Kalıp üretimi başlı başına zor bir basamak olduğundan ekip, bu zor görevi profesyonellerin desteğini desteğini alarak yapmak istedi. Bu amaçla yapılan görüşmelerin ardından Enigma Yatçılık kalıp üretiminde tecrübelerinden faydalanılabileceğini belirtti. Bu amaçla SAHIMO MEKANO modeli Enigma’ya doğru yol almaya başladı.

‘Biz gösteririz  ,siz yaparsınız’ diyen Enigma, kalıp için model hazırlama ve kalıp üretiminde SAITEM’e büyük destek sağladı.

Günler geçiyor ve SAHIMO MEKANO üretim takviminde belirtilen tarihlerin dışarı çıkılmamaya çalışılıyordu. Çoktan 2 haftalık bir gecikmeye girilmişti bile.  Bu aynı zamanda motor üretimi, mekanik aksam ,jant ve haberleşme kontrol ünitelerinin de yapıldığı o dönemde ekibin psikolojisini doğrudan etkiliyordu. İşin bir diğer zorlayan tarafı da vardı ki , vize haftasına girilmişti.